Bumerang z Jaskini Obłazowej najstarszy na świecie

Bumerang z Jaskinii Obłazowej

Bumerang z Jaskini Obłazowej

Użycie bumerangów jest powszechnie kojarzone z australijskimi Aborygenami, ale tego typu broń była znana i używana także w innych kulturach, w starożytnym Egipcie, przez Indian Nawaho w Ameryce Północnej, ale również w Europie. Jednak mało kto wie, że w Polsce też znaleziono bumerang, w Jaskini Obłazowej . Pochodzi sprzed 23 tys. lat i jest nie tylko najstarszy w kraju, ale też i na świecie.

Bumerang (widoczny na górnym zdjęciu) został odkryty w 1985 roku przez polskich archeologów w Jaskini w Obłazowej na pograniczu Spiszu i Podhala, w Kotlinie Orawsko-Nowotarskiej w Karpatach. Bumerang znajdował wśród innych cennych przedmiotów obrzędowych. Podczas wydobycia przedmiot był uszkodzony, jednak w trakcie wykopalisk udało się odnaleźć brakującą końcówkę.

jaskinia Oblozowa - Jerzy Opiola

Wejście do Jaskini Obłazowej, autor fot. Jerzy Opioła/wikimedia commons

Jest wykonany z ciosu mamuta, podczas gdy inne znane bumerangi były drewniane. Ma 71 cm długości, średnicę trochę ponad 5 cm, grubość 1,5 cm. i waży ok. 800 g, czyli nie całe kilo. Datowany jest na ok. 23 000 lat p.n.e. Dla porównania, najstarszy zachowany bumerang z Australii wykonano z drewna, a jego wiek określono na 10 tys. lat p.n.e.

Ludzie, którzy go wykonali, mogli być związani z kulturą pawlowską – jedną z kultur horyzontu graweckiego. Kultura ta rozwijała się od ok. 30 tys. lat temu do ok. 23 tys. lat temu, w okresie górnego paleolitu na Morawach, w północnej Austrii oraz w południowej Polsce. Był używany do powalania zwierzyny podczas polowania, ale też miał prawdopodobnie znaczenie kultowe, gdyż pozostały na nim resztki ochry używanej w rytuałach religijnych.

Przy użyciu kopii wykonanej z tworzywa sztucznego przeprowadzono testy, podczas których badano m.in. zasięg broni. W najdłuższym rzucie osiągnięto odległość 66 m. Odnaleziony przedmiot należy do grupy bumerangów, które nie wracają po rzuceniu. Obecnie zabytek znajduję się w Muzeum Polskiej Akademii Nauk (PAN) w Krakowie.

Autor: Jacek Czubacki


Bibliografia:

Łaptaś A., Paszkowski M., 2003. Ferruginous Pigments. In: Valde-Nowak P., Nadachowski A., Madeyska T., (eds) „Obłazowa cave, human activity, stratigraphy and palaeoenvironment”. Institute of Archeology and Ethnology, Polish Academy of Sciences. Kraków: 78-79., plus fig. 45-47

Paweł Valde-Nowak:Jaskinia jak skarbczyk, Kwartalnik turystyczny „W górach”. [dostęp 30 lipca 2016].

Reklamy

One thought on “Bumerang z Jaskini Obłazowej najstarszy na świecie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s