Odnaleziono zaginioną recepturę na „kamień filozoficzny” Izaaka Newtona

Izaak-Newton-i-przepis-na-kamien-filozoficzny

Od wieków alchemicy poszukiwali legendarnej substancji tzw. „Kamień filozoficzny” dzięki, której można byłoby zamienić metale nieszlachetne w szlachetne. Słynny angielski fizyk i matematyk Izaak Newton także zajmował się alchemią. Świadczy o tym niedawno odnaleziony jego rękopis, zawierający domniemaną recepturę zamiany rtęci i ołowiu w złoto.

XVII-wieczny rękopis znajdował się przez ostatnie 80 lat w rękach prywatnego kolekcjonera. Niedawno fundacja American Chemical Heritage Foundation wykupiła rękopis wraz recepturą na tzw. kamień filozoficzny – czyli rodzaj specjalnej rtęci lub ołowiu. Za pomocą tej substancji miano dokonać w procesie transmutacji przektałcać kamienie niechszlachetne w szlachetne w m.in. w złoto czy w srebro. Badacze z fundacji planują skatalogować, zeskanować i udostępnić dla wszystkich w internecie rękopis wielkiego uczonego.

receptura newtona

XVII-wieczne zapiski Newtona, fot. Chemical Heritage Foundation

Nie ma dowodów czy Newton rzeczywiście wynalazł recepturę na „magiczną substancję”. Nie mniej rękopis świadczy o tym, ze ojciec nowoczesnej fizyki i matematyczny geniusz, był pod wielkim wpływem alchemii. W 1888 roku macierzysta uczelnia Newtona – Uniwersytet w Cambridge – odrzuciła propozycję archiwizacji alchemicznych receptur. Teksty zostały podzielone i w 1936 roku sprzedane na aukcji, łącznie za ponad 9 tysięcy funtów. Wiele z nich trafiło w prywatne ręce, przez prawie stulecie znajdując się poza zasięgiem współczesnych uczonych.

Dziś wiemy, że alchemiczne zapiski Newtona nie różniły się od innych im podobnych. Badacz skopiował fragmenty przepisu z amerykańskich dzieł George’a Starkey’a, XVII-wiecznego alchemika znanego pod pseudonimem Eireanus Philalethes. Dzisiejsze tłumaczenia mówią, że receptura specjalnej rtęci zawierała wielokrotną destylację i podgrzewanie złotem, co miało doprowadzić do powstania stopu formującego się w delikatne gałązki, stąd porównanie go do rosnącego drzewa. Nie wiadomo jednak, czy Newton dobrze rozszyfrował zakodowane w dziele poprzednika wskazówki..Choć dziś alchemia może wydawać się kuriozum, to właśnie dzięki niej Newton lepiej zrozumiał procesy, którymi rządzi się fizyka. Bez jego zainteresowania alchemią, moglibyśmy nigdy nie mieć wielkiego naukowca.

Poszukiwania kamienia filozoficznego zaczęły się ok. I wieku n.e.. Według alchemików od późnej starożytności – miał być substancją, za pomocą której metale nieszlachetne (na przykład rtęć, ołów) można by przekształcić w wyniku procesu transmutacji metali (łac. transmutatio metallorum) w metale szlachetne: złoto lub srebro – bez zasady „równej wymiany”.

Proces transmutacji kamieni nieszlachetnych – opus magnum (łac. „wielkie dzieło”) alchemiczne – miał być możliwy dzięki dodaniu niewielkiej ilości kamienia filozoficznego (wyobrażanego sobie przez alchemików najczęściej w formie gęstego proszku). Produktem wyjściowym procesu mógł być dowolny pierwiastek, albowiem należało go sprowadzić do jego „pierwszej materii” (łac. prima materia), która w vas hermeticum (łac.”naczynie hermetyczne”, „alembik”) poddawana była wieloetapowemu (najczęściej dziesięciostopniowemu) procesowi rozkładania, oczyszczania i utwardzania. Kamień filozoficzny, według legendy eliksirem życia (łac. elixir vitae), który miał zapewnić nieśmiertelność każdemu, kto go wypije.

Współczesne nauka potraf wyprodukować złoto, na dwa sposoby. Potrzebny jest akcelerator cząstek bądź reaktor atomowy.

W akceleratorze poprzez bombardowanie deuteronami tarczy wykonanej z amalgamatu lub  reaktorze można wytworzyć złoto bombardując rtęć neutronami, powstały z Hg-196 nietrwały izotop Hg-197 zmienia się przez wychwyt elektronu w trwały Au-197. Jednak koszt produkcji przekracza wartość uzyskanej ilości złota. Obecnie bryłka złota wytworzona z rtęci znajduje się w Muzeum Nauki i Przemysłu w Chicago.

Na podstawie DailymailLive ScienceNational Geographic

Advertisements

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s