Tajemnicza szufelka z kaczą głową sprzed 2,2 tys. lat

Kacza szufelka

źródło: Uniwersytet Hebrajski w Jerozolimie, fot. Tal Rogovski

Izraelscy archeolodzy w rejonie Jeziora Galilejskiego znaleźli tajemniczą szufelkę z wyrzeźbioną głową kaczki sprzed ok. 2200 lat. Elegancka szufelka z brązu, prawdopodobnie służyła do pachnideł lub kadzideł.

Znaleziona szufelka z kaczą głową, źródło: Uniwersytet Hebrajski w Jerozolimie, fot. Tal Rogovski

Do odkrycie doszło podczas prac wykopaliskowych w ruinach Khirbet el-Eika. Stanowisko archeologiczne znajduje się bardzo blisko tzw. Rogów Hittinu w miejscu, gdzie 4 lipca 1187 roku odbyła się wielka bitwa pomiędzy wojskami Królestwa Jerozolimskiego pod wodzą króla Gwidona z Lusignan a wojskami Saladyna.

W pracach wykopaliskowych uczestniczyła ekipa archeologów z Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie pod kierunkiem doktora Uziego Leibnera. Dr Leibner stara się wyjaśnić kim byli mieszkańca Galilei we wczesnym okresie Drugiej Świątyni.

Znaleziona szufelka z kaczą głową może być kluczem do tego, kiedy starożytni Judejczycy zasiedlili Galileje. Badacze póki co nie wiedzą do kogo mogła należeć ta intrygująca szufelka.

Aktualne badania wskazują, że obszar był zasiedlony ludność nie-żydowską, głównie przez Greków i Persów między V a III w. p.n.e. W latach 167-160 r. p.n.e. doszło do powstania Machabeuszy. Iskrą dla wybuchu powstania był rozkaz greckiego władcy Antiocha IV Epifanesa, który zażyczył sobie postawienia w Świątyni Jerozolimskiej ołtarza Zeusa i składania mu tam ofiar z zarzynanych świń. Grecy palili również zwoje Tory i prześladowali religię żydowską. Po powstaniu do władzy doszli Żydzi

Niestety nie ma wiele śladów archeologicznych na temat tego co się działo na tych ziemiach w okresie Hellenistycznym. Jak i kiedy Galilea stała się twierdzą żydowską w późnym okresie Drugiej Świątyni było od wielu lat tematem badań.

Khirbet el-Eika była krótko zamieszkała. Ufortyfikowane miasto zostało założone na wzgórzu nad doliną Arbel. Prace wykopaliskowe wskazują, że zostało zbudowana w III wieku p.n.e. i istniało istnieje od kilku pokoleń. Następnie około 140 r. p.n.e. miasto zostało doszczętnie zniszczone. Czy to było w wyniku powstania Machabeuszy? Pozostaje wciąż niejasne.

W tym samym czasie, gdy Khirbet el-Eika została zniszczona, w Galilei zaczęły powstać gminy żydowskie. Wcześniejsze wykopaliska Leibner w Khirbet Wadi Hamam, parenaście kilometrów na północny wschód w linii prostej, uzyskano dużą wioskę żydowskich z okresu rzymskiego, przepełnione ogromną synagogi ozdobione wspaniałych mozaik. – Nie możemy jednoznacznie stwierdzić, ale wiele dowodów wskazuję, ze ludność w Khirbet el-Eika wskazują na ludność nie-żydowską. Znaleziona szufelka z kaczą głową mogła być używana podczas jakiś obrzędów rytualnych do pachnideł lub kadzideł – opowiada dr Leibner

Szufelka ma wyraźne podobieństwo do grecko-rzymskiego stylu, a kacza głowa była popularnym charakterystycznym elementem starożytnego Lewantu. Odkryty w 1998 roku u wybrzeży Aszkelon starożytny wrak statku pochodził z tego samego okresu co Khirbet el-Eikami. Na wraku znaleziono dwie chochle z brązy ozdobione kaczymi głowami.

Znalezione greckie amfory, źródło: Uniwersytet Hebrajski w Jerozolimie, fot. Roi Sabar

W ruinach Khirbet el-Eika oprócz szufelki znalezione wiele innych cennych znalezisk. Znalezione amfory czyli duże smukłe naczynia ceramiczne w których przechowywano wino, oliwę czy miód. – Większość znany amfory z Izraela pochodzą z Rodos. Były wytwarzane w innych dużych zakładach garncarskich nad Morzem Egejskim i występował także w obrębie basenu Morza Śródziemnego. – mówi Leibner. Te znalezione w Khirbet el-Eikami są praktycznie w nienaruszonym stanie. Zdobienia wskazują, ze pochodzą z wysp Rodos i Kos. – Jak i dlaczego tak ogromne wazy o wadzę 30 kg lub więcej zostały przywiezione tak daleko w głąb lądu do Khirbet el-Eika?– zastanawia się Leibner.

Transport lądowy w starożytność był raczej kosztowny. Związku z tym tańszą alternatywą była żegluga morska i tą drogą były sprowadzone amfory do nadmorskich miast takich jak Akra, Dor i Aszkelon oraz wielu bogatych śródlądowych miastach oraz potem do garnizonów wojskowych w Samarii i Jerozolimie. Importowane grecki amfory były raczej dobrem luksusowym.

Czy greckie wina w greckich naczyniach sugerują, że w Khirbet el-Eika żyli Grecy? Dzisiejszy ortodoksyjny Judaizm zabrania spożywania wina wyprodukowanego przez „niewiernych” (nie-żydów), no ale nie jest jasne czy żydowscy Machabeusze przestrzegali tej tradycji. Pierwsza wzmianka o Żydach stroniących od wina wyprodukowanego przez „pogan” pojawia się w okresie Drugiej Świątyni. Czy to greckie wino należało do innej populacji? Pozostaje wciąż niejasna. Badacze uważają, że Żydzi unikali wina.

Wiele dowodów wskazuję na to, że miasto było zamieszkiwane przez rodzimą wspólnotę, ale na to badacze potrzebują jednak więcej twardych dowodów na poparcie tej hipotezy.

Tego roczne sierpniowe badania była pierwszym sezonem wykopaliskowym w Khirbet el-Eika. Badacze ponownie tu wrócić w przyszłym roku w czerwcu i w lipcu – Mam nadzieję, że gdy wrócimy tutaj to znajdziemy wiele cennych znaleziska, które dadzą nam wyraźny Obra jak wyglądał znajdziemy inne znaleziska, które dadzą bardziej wyraźny obraz,” Leibner powiedział.

Na podstawie: Times of Israel

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s