Manifest PKWN 22 lipca 1944 r.

PKWN_Manifest 1

22 lipca 1944 roku – ogłoszono Manifest PKWN (tzw. Manifest Lipcowy), odezwę Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego do Narodu Polskiego.

Jako miejsce ogłoszenia podano Chełm. W rzeczywistości został podpisany i zatwierdzony przez Stalina w Moskwie 21 lipca 1944, gdzie wydrukowano pierwszy nakład „trzyszpaltowy”, a następnego dnia został ogłoszony w audycji radiowej Związku Patriotów Polskich[1]. W Chełmie tekst manifestu „dwuszpaltowy” wydrukowano dopiero 26 lipca. Manifest podpisali członkowie PKWN z przewodniczącym Edwardem Osóbką-Morawskim i wiceprzewodniczącymi Wandą Wasilewską i Andrzejem Witosem na czele.

Manifest wzywał do walki z okupantem niemieckim, ustanawiał Krajową Radę Narodową i PKWN jako jedyne legalne źródło władzy na podstawie konstytucji marcowej z 1921 roku i odmawiał jednocześnie legitymizacji władzy rządowi londyńskiemu. W sprawach granic Manifest deklarował powrót Polski na ziemie piastowskie:  „powrót do Matki – Ojczyzny starego polskiego Pomorza i Śląska Opolskiego, walkę o Prusy Wschodnie i szeroki dostęp do morza Bałtyckiego oraz o polskie słupy graniczne nad Odrą”.

Deklarowano przejęcie na cele reformy rolnej ziem niemieckich oraz obszarników. Przejęta ziemia miała być rozdzielona za minimalna opłatą. Zapowiadano upaństwowienie przemysłu, bezpłatne nauczanie, repatriację Polaków pozostałych na obczyźnie. Równocześnie 21 lipca dekret KRN postanawiał scalenie Armii Polskiej utworzonej w ZSRR z AL w jednolite Wojsko Polskie. Naczelnym dowódcą WP został dotychczasowy dowódca AL, gen. Michał Rola-Żymierski (29 lipca Armię Polską z ZSRR przemianowano na 1. Armię WP). Ponadto zapowiadał utworzenie Milicji Obywatelskiej i ukaranie zbrodniarzy hitlerowskich.


Przypisy:

[1]. Tadeusz Żenczykowski, Polska lubelska, Warszawa 1990, s. 19.

Literatura:

Dariusz Baliszewski, Andrzej Krzysztof Kunert, Ilustrowany przewodnik po Polsce stalinowskiej: 1944–1956 T. 1 , Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1999, ISBN 8301129069 ;

Krystyna Kersten, Narodziny systemu władzy. Polska 1943-1948, Paris 1986, Wyd. Libella.

Krystyna Kersten, Historia polityczna Polski 1944-1956, (liczne wydania  II obiegu)

Advertisements

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s